Bagėti e Bujqėsi (Pjesa e Parė) - Naim Frashėri

Vepra Bagėti e Bujqėsi (Pjesa e Parė) nga Naim Frashėri.

O malet' e Shqipėrisė e ju o lisat' e gjatė!

Fushat e gjėra me lule, q'u kam ndėr mėnt dit' e natė!

Ju bregore bukuroshe e ju lumenjt' e kulluar!

Ēuka, kodra, brinja, gėrxhe dhe pylle tė gjelbėruar!

Do tė kėndonj bagėtinė qė mbani ju e ushqeni,

O vendėthit e bekuar, ju mėndjen ma dėfreni.

Ti Shqipėri, mė ep nderė, mė ep emrin shqipėtar,

Zėmrėn ti ma gatove plot me dėshirė dhe me zjarr.

Shqipėri, o mėma ime, ndonėse jam i mėrguar,

Dashurinė tėnde kurrė zemėra s'e ka harruar.

Kur dėgjon zėthin e s'ėmės qysh e le qengji kopenė,

Blegėrin dy a tri herė edhe ikėn e merr dhenė,

Edhe nė i prefshin udhėn njėzet a tridhjetė vetė,

E ta trėmbin, ajy s'kthehet, po shkon nė mes si shigjetė,

Ashtu dhe zėmėra ime mė le kėtu tek jam mua,

Vjen me vrap e me dėshirė aty nėr viset e tua.

Tek buron ujėt e ftohtė edhe fryn veriu nė verė,

Tek mbin lulja me gas shumė dhe me bukuri e m'erė,

Ku i fryn bariu xhurasė, tek kullosin bagėtija,

Ku mėrzen cjapi me zile, atje i kam ment e mija.

Atje lint diell' i qeshur edhe hėna e gėzuar,

Fat' i bardh' e mirėsija nė atė vėnt janė mbluar;

Nat'atje'shtė tjatrė natė edhe dita tjatėr ditė,

Nė pyjet' e gjelbėruar, atje rrinė perėnditė.

Mendje! merr fushat e malet, jashtė, jashtė nga qyteti,

Nga brengat, nga thashethemet, nga rrėmuja, nga rrėmeti.

Tek kėndon thėllėza me gas edhe zogu me dėshirė,

E qyqja duke qeshur, bilbili me ėmbėlsirė,

Tek hapetė trėndafili, atje ma ka ėnda tė jem,

Bashkė me shpest edhe unė t'ia thėrres kėngės e t'ia them;

Tė shoh kedhėrit' e shqerrat, deshtė, cjeptė, dhėntė, dhitė,

Qiellin' e sbukuruar, dhenė me lul'e me dritė.

Vashė bukurosh'e bariut! qė vjen me llėrė pėrveshur,

Me zemėrė tė dėfryer e me buzėzė tė qeshur,

Me dy shqerėza ndėr duar, tė bukura si dhe vetė,

Nė sythit tėnt e shoh gazė, qė s'e kam gjetur ndė jetė.

Dashi sysk e me kėmborė, q'e ke manar, po tė vjen pas,

Dhe qeni me bes' i larmė tė ndjek me dėshir' e me gas.

Dashē Perėndinė, pa mė thua, a mos na pe bagėtinė?

- Pash' atje pas mė tė gdhirė,... ja atje pėrtej tek vinė!

O! Sa bukuri ka tufa! Sa gas bije bagėtija!

Vinė posi mblet' e plotė! I bekoftė Perėndija!

Nėpėr shesh' e nėr bregore janė pėrhapurė shqerrat,

E kecėrit nėpėr rripat dhe nė gjethet e nė ferrat;

Sa me vrap e me gas bredhin edhe lozin shok me shok,

Aty pėrhapenė me nxit aty mblidhenė prapė tok,

Edhe prapė tufė-tufė pėrhapenė duke bredhur,

Duke ikur me vrap shumė, duke lojtur, duke hedhur.

Nxitojn' e s'lodhenė kurrė edhe, kur i merr urija,

Secili futet nė tufė, suletė ne mėm' e tija,

Posa gjen mėmėn e dashur edhe me vrap i hyn nė gji,

Rri mė gjunjė dhe zė sisėn e qumėshtin e ėmbėl pi;

Pa e ėma me mall shumė, ndo dhi qoftė a ndo dele,

Bir' e vetėm e merr nė gji me gas e me pėrkėdhele.

Sa tė mirazė ke dhėnė, Zot i math e i vėrtetė!

E ē'nom tė bekuar vure pėr ēdo gjė q'ėshtė nė jetė!

Sa mė pėlqen blegėrima, zėr'i ėmbėl' i bagėtisė,

Qėngji edhe kec'i bukur, qė rri mė gjunj' e pi sisė!

Pėrhapurė bagėtija nėpėr sheshe, nėpėr brinja,

Nėr lajthi e nėpėr dushnja, ndėr murriza, nė dėllinja;

Bijen zilet' e kėmborėt e fyelli e xhuraja,

Dheu bleron e gjelbėrojnė fusha, male, brigje, maja,

Edhe gjithė gjė e gjallė ndjen nė zemėr njė dėshirė,

Njė gas t'ėmbėl' e tė shumė, o! Sa bukur e sa mirė!

Pelėn e ndjek mėz'i bukur, lopės i vete viēi pas,

Dellėndyshja punėtore bėn folenė me tė math gas,

Ogiēi ikėn pėrpara, i bije tufės nė ballė,

Me zemėr tė ēelur shumė vete si trimi me pallė,

Zoqtė zėnė kėng' e valle dhe po kėrcejn' e kėndojnė,

E nėpėr dega me lule si ėngjėllit fluturojnė,

Larashi ngrihet pėrpjetė, thua q'i shpie Perėndisė

Njė lėvdatė tė bekuar pėr gėzimt tė gjithėsisė,

Qielli sa ėsht' i kthiellt e sa ėshtė sbukuruar!

E dielli sa ndrin bukur mbi lulet tė lulėzuar!

Gjithė kėto lule ē'janė, qė u ngjallė menjėherė?

Ngaha qielli ke xbritur? Ver', o e bukura verė!

Ēdo lulezė ka me vehte njė emėr e njė fytyrė,

Njė bukuri, njė mirėsi, njė shtat, nj'erė e njė ngjyrė,

Si dhe ēdo dru e ēdo pemė, edhe ēdo bar e ēdo fletė;

Sa ėshtė e bukur faq' e dheut! S'tė zė syri gjė tė metė.

Gjithė kjo bukuri vallė nga dheu tė ketė mbleruar,

A me tė matht tė ti' Zoti pej parajs'e ka dėrguar?

Veē njė njeri shoh pa punė dhe tė mjer' e tė brengosur,

Tė kėputur, tė mjeruar, tė grisur e tė rreckosur;

Lipėn i gjori pa shpresė, se atje e pru pėrtimi,

S'i ka mbetur gas nė zemrė, se s'i la vėnt hidhėrimi.

Eshtė njeri, si dhe neve, po epini, o tė pasur,

E mos e lini tė urėt dhe tė mjer' e buzėplasur,

Se pėrtimn' e zi, q'e pruri tė gjorėn mė kėtė ditė,

Nuk' e dimė vet' e zgjodhi, apo ia dhanė Perėnditė.

Edhe pėr njė mizė, kur heq, i vjen keq njeriut tė mirė,

Zėmėra s'thuhetė zėmrė me mos pasurė mėshirė.

Ah! Edh' atje tej mbi udhė i duket i shkreti varri,

Rrethuar me lul'e me bar, njė tė gjori udhėtari,

Qė ka vdekur i ri shumė e ka rarė lark shtėpisė,

Mėrguar nga mėm' e motrė dhe pej gjithė njerėzisė;

Njė zok i helmuar mi varrt i rri si mėmėzė dh'e qan,

Ndarė nga tė gjithė shokėt edhe zi pėr tė mjerė mban.

Tomor! O mal i bekuar, fron i lartė, qė rrij Zoti,

Pas fesė vjetrė qė kishinė shqipėtarėtė qėmoti,

Dhe ti Mali-Plak i lartė, qė me syt' e tu ke parė

Luftėra tė mėdha shumė e punė qė kanė ngjarė.

O malet' e Shqipėrisė, qė mbani kryet pėrpjetė,

Tėmerr e frikė pėrhapni, pėrpini qiejt e retė!

Tė patundurė pėrjetė jini, pa, kur oshėtini,

Udhėtarit nė zemėr frikė tė madhe i vini;

Keni shkėmbenj, gėrxhe, lisa, lumenj dhe dėborė ndė gji,

Pėrsiprė lulėz' e gjethe dhe brėnda ergjėnt e flori,

E ju fusha bukuroshe edhe tė majm'e pėllore,

Ju sheshet e lulėzuar, ju bregore gjelbėrore,

Q'u fali Zoti tė mira, u mba me shumė pekule,

U dha bar e gjeth e veri, zoq e flutura e lule,

Zemėrn' e varfėrė time aty ndėr ju e kam mbluar,

Tek buron nga gjithi juaj uj'i ftoht' e i kulluar;

Jam lark jush i dėshėruar edhe s'e duronj dot mallė,

Po s'e di si dua unė do t'u shoh njė herė vallė?

Tė paskėsha vrapn' e veriut, tė kisha krahė pėllumbi,

Nxitimn' e lumit me valė, q'ikėn me vėrtik si plumbi,

E tė vija nė gjit tuaj, nj' ujė tė ftohtė tė pinja,

Edhe nėpėr ato hije njė copė herė tė rrinja,

Syt' e ballit t'i xbavitnja, zėmėrėnė ta dėfrenja,

Gazė, qė paēė njėherė, prap' aty ndėr ju ta gjenja.

Opopo! Kshu pse mė vini pėrpara syve pa pushim,

O ditėt' e djalėrisė, o moj kohėz' e tė rit tim?

O flutura krahėshkruar, qė fluturon nėpėr erė,

As merr dhe zėmrėnė time me vehtezė dhe ma shpjerė

Nėr malet tė Shqipėrisė, tek kullosėn bagėtija,

Tek i fryn bariu xhurasė, tek mė rrinė mėnt' e mija,

Ku shkon me zile tė madhe ogiēi pėrmes lajthisė,

Pa zjen e oshėtin mali ngaha zėr'i bagėtisė;

Marrėnė vrapn' e nxitojnė, derdhen nė gjollė pėr kripė,

Dhėntė ndėr shesh'e ndėr brigje, dhitė nė shkėmb e nė rripė.